Voor iedere erfgoedliefhebber!
Wekelijks nieuwe aanbiedingen
Korting op vele producten & diensten

De Goudse Glazen van de Sint-Jan

13 september 2017

Grote kans dat je de Nôtre-Dame hebt bezocht tijdens een stedentripje aan Parijs, of een kaarsje hebt opgestoken in de Sint-Pieter toen je in Rome was. Maar heb je wel eens de Grote Kerk van Breda bezocht of de Basiliek in Oudenbosch? Ook als we niet gelovig zijn, zouden we ‘onze eigen’ kerken meer moeten bezoeken.

Over de grens in Italië, Frankrijk en Spanje bezoeken wij Nederlanders massaal het religieuze erfgoed van andere culturen, maar in eigen land beschouwen we onze kerken vooral van buitenaf. Onlangs bezocht ik de Sint-Janskerk in Gouda, een absolute monumenten topper op Neerlands bodem en onderdeel van het ‘Grootste Museum van Nederland’. Op initiatief van het Catharijneconvent zijn sinds deze zomer dertien prachtige monumenten van diverse gezindten opengesteld voor het grote publiek. Bij alle monumenten zijn speciale audiotours voor 2 à 3 euro te huur.

De rode loper is voor ons kerkbezoekers uitgerold

Deze druilerige septembermiddag nodigt niet uit tot een toeristische wandeling door de historische binnenstad van Gouda, maar wat is het buurtje rondom de Sint-Jan toch prachtig! De rode loper is voor ons kerkbezoekers uitgerold. Welke argeloze wandelaar wil in dit weer niet even naar binnen glippen? Wie de kerk betreedt, stapt een andere wereld binnen. Grijs en regenachtig Gouda ligt achter me. Ik begeef me in een ruimte waar licht, schaduw en kleur om beurten mijn aandacht opeisen. De ervaring van ruimte en sfeer maakt indruk. Hier hoef je inderdaad niet voor naar Italië. Ik heb het geluk dat de huis-organist van de Sint-Jan net is begonnen aan zijn speelrondje langs alle orgels die de kerk rijk is. Van begin tot eind wordt mijn bezoek opgeluisterd met orgelklanken die de sacrale beleving verhogen. Ook ben ik blij dat ik de volumeknop van de audiotour flink kan opschroeven…

Wat een heidens karwei moet dat geweest zijn

Voor wie niet bekend is met de Sint-Jan in Gouda: alles draait hier om de bijzondere zestiende-eeuwse glas-in-loodramen. Zelfs op deze donkergrijze middag zorgen de ramen voor een boeiend kleurenspel. De audiotour neemt me langs een aantal highlights en schotelt mij een interessante bloemlezing van Bijbelse en historische verhalen voor. Het is duidelijk dat destijds kosten noch moeite zijn gespaard om de inwoners en bezoekers van Gouda in te peperen wie men moest gehoorzamen: God en de (Spaanse) Vorst. Ondanks de ernstige en soms wat zware symboliek die achter de ramen schuilgaat, slagen de makers van de audiotour erin om mij al die tijd aandachtig naar die bijzondere ‘Goudse Glazen’ te laten kijken. Met hier en daar een uitstapje naar iets anders. Zoals aan het eind van de tour, wanneer de verteller mijn aandacht op twee houten kisten richt, vlakbij de glazen entreepartij. In tientallen (of waren het honderden?) van deze kisten is in het voorjaar van 1940 in allerijl het gebrandschilderd erfgoed van Gouda opgeborgen en verstopt bij boeren in de buurt. Wat een heidens karwei moet dat geweest zijn. Ook vlakbij de entree is een modern glas-in-loodraam geplaatst. Bij het verlaten van de kerk licht dit glas even op. Een van de zeldzame zonnestralen die deze middag door het dikke Hollandse wolkendek weet door te dringen zorgt voor een ongewoon sterke gouden gloed. In een reflex pak ik m’n iPhone om dit moment vast te leggen. Maar de camera van mijn telefoon weet er geen raad mee. En dat is maar goed ook, want zo’n moment is alleen ter plekke in de Sint-Jan te beleven.

Na een dik uur sta ik weer buiten. Het is harder gaan regenen. De organist speelt onvermoeibaar door. Terug in de trein neem ik me voor om eens wat vaker een kerk in Nederland te bezoeken. Even op vakantie in eigen land.

Alle blogs
jephta

Jephta Dullaart is zelfstandig erfgoedprofessional en werkt onder de naam Het Erfgoedkabinet aan content en communicatieprojecten in de erfgoed en monumentenzorg. Zijn blogs gaan over erfgoedbeleving, monumentenzorg en cultuurhistorie.

Jephta

Meer blogs van Jephta

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

© 2018 Erfgoedvoordeel - Website laten maken door Brandpepper

Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van de nieuwste aanbiedingen en schrijf je in voor onze nieuwsbrief. Deze verschijnt iedere twee weken.

* verplicht